Bosstraat 17 Assen

   06-18022540

Tender Landgoed Ockenburgh

Tender Landgoed Ockenburgh

De gemeente Den Haag is bezig met een opwaardering van het landgoed Ockenburgh. Ockenburgh beslaat ruim 26 hectare en maakt deel uit van het beschermde Natura 2000-gebied ‘Solleveld en Kapittelduinen’. Voor een drietal gebouwen op het landgoed is de gemeente op zoek naar partijen die beschikken over de nodige visie, ervaring en daadkracht om de percelen een nieuwe bestemming te geven. Ockenburgh is een unieke plek met bijzondere objecten, waarvan ieder een specifieke gebruiksaanwijzing heeft. De gemeente streeft naar een zorgvuldige transformatie ten behoeve van publieksgerichte functies, waarmee invulling kan worden gegeven aan de kwaliteiten van het landgoed. Ockenburgh werd in de 17e eeuw aangelegd door medicus en dichter Jacob Westerbaen, een goede vriend van onder meer Constantijn Huygens en Jacob Cats. In 1931 werd het landgoed aangekocht door de gemeente Den Haag en toegankelijk gemaakt voor publiek. In opdracht van de Imagineering Group B.V. heeft Tacheron architect een ontwerp aangeleverd voor de Tender zoals die is uitgeschreven door de gemeente Den Haag.

Historie

Zoals veel landgoederen bestond ook Ockenburg niet uit alleen een landhuis. Op kaarten uit de 18e en 19eis te zien dat aan de westzijde van het hoofdgebouw verschillende bouwvolumes rondom een binnenplaats aanwezig waren. Historisch gezien kunnen dit stallen voor rijtuigen of paarden, personeelsvertrekken en een oranjerie zijn geweest. De positionering van de bebouwing benadrukte de centrale as die vanaf de toegangspoort naar de symmetrische gevel van het landhuis liep.

In de 20e eeuw is een deel van de zuidvleugel vergroot en verhoogd. Tevens heeft er begin 20e eeuw een gebouwtje aan de noordwestzijde gestaan. De noordzijde van de binnenplaats was in die tijd afgeschermd middels een tuinmuur met poort in de noordoosthoek. De binnenplaats is later vergroot door het plaatsen van de Van Klingerenvleugel.

Plan

Opzet van het plan is om de centrale toegang van het landhuis via de binnenplaats te reconstrueren. Eén penant van de te reconstrueren westelijke toegangspoort is nog aanwezig. De westgevel van het landhuis zelf zal op de begane grond worden gereconstrueerd met haar centrale toegangsdeur. De zuidvleugel zal worden ontdaan van latere toevoegingen aan het exterieur (trappen).

In eerste instantie zal de binnenplaats aan de noordzijde wederom worden omsloten door een tuinmuur met in de noordoosthoek een poort. Op een later moment kan hier, evenals aan de zuidzijde, een bouwvolume worden gerealiseerd dat bestaat uit twee lagen en een kap. Ook in de architectuur zal worden gezocht in een aansluiting op de bestaande vleugel: een strak ritme van raampartijen op de verdieping en deuren op de begane grond, witgekeimd metselwerk en keramische pannen. Dit bouwvolume is slechts vanaf één van de drie zichtassen te zien. Vanaf de koeweide is een volume zichtbaar dat zowel in maat, schaal als positionering (teruggelegen t.o.v. rooilijn landhuis én vrijstaand) ondergeschikt is aan het landhuis.

De binnenplaats zelf zal een functionele inrichting krijgen die gericht is op een prettig uitzicht en verblijf. Te denken valt aan zitgelegenheid, speelgelegenheid voor kinderen en groen (fruitbomen, gras). Sociale veiligheid is gewaarborgd door de toevoeging van een tweetal afsluitbare poorten die buiten openingstijden van het gebouw gesloten zullen zijn. Zowel het landhuis als de zuidvleugel zullen worden ontsloten door de te reconstrueren toegangsdeur in het landhuis die gelegen is aan de binnenplaats. Overige deuren, niet gelegen aan de binnenplaats, zullen enkel gebruikt worden als mogelijke vluchtdeuren. Het is hierdoor ook goed mogelijk om het gazon van het omliggende terrein tot aan de gevel te leggen.

Interieur

Bij landhuis zullen toevoegingen gerelateerd aan de jeugdherbergtijd worden verwijderd. Vervolgens zal gekeken worden hoe de oorspronkelijke (draag)structuur van het gebouw is geweest. Het leert de ervaring dat een monument van deze omvang en statuur het best functioneert wanneer er goed naar wordt “geluisterd”: pas je gebruik aan aan het gebouw en niet andersom. De eerste verdieping van het landhuis kent twee niveaus. Een eventuele lift met twee uitgangen zal op de grens van deze niveaus worden gesitueerd.

Door het verwijderen van de twee buitentrappen van de zuidvleugel zal er voor een nieuwe ontsluiting moeten worden gezorgd. Dit kan door aan beide uiteinden van de gang een trap toe te voegen. Door de trappen evenwijdig aan de gang te positioneren ontstaat er gelijk meer ruimtelijke kwaliteit ter plaatse van de smalle gang.

Parkeren

In eerste instantie zal het bestaande parkeerterrein aan de noordzijde van het exclaveringsterrein worden gebruikt. Het voordeel van deze plek is dat hij volledig uit het zicht ligt. Vanaf de binnenplaats zal er een wandelroute naar het terrein worden gelegd. In een later stadium heeft het de voorkeur een parkeerterrein dichter bij de binnenplaats te leggen (achter de nieuw te bouwen vleugel). Dit terrein zal halfverhard worden met grasbetontegels. Verder zullen er bomen worden gepland en wordt het geheel omringd door een haag. Voordeel van deze plek is dat zowel automobilisten als fietsers en voetgangers de binnenplaats via de hoofdtoegangspoort zullen betreden. Ter plaatse van de hoofdtoegangspoort zullen er voorzieningen worden getroffen voor het parkeren van fietsen. De toegangspoort dichter bij het landhuis gelegen kan worden gebruikt voor het laden en lossen van goederen.

Duurzaamheid

De belangrijkste duurzaamheidsmaatregel is het optimaal hergebruiken van het bestaande landhuis inclusief vleugels. Vervolgens kunnen tijdens de restauratie van het landhuis de principes van Duurzame Monumentenzorg (DUMO) worden gehanteerd. Principe van deze aanpak is dat er een optimum wordt bereikt t.b.v. het verduurzamen van het bestaande zonder dat daarbij de monumentale waarden teniet worden gedaan. Enkele voorbeelden zijn:

  • Beperkte na-isolatie aan binnenzijde buitengevel
  • Beperkte na-isolatie daken en begane grondvloeren
  • Toepassing van isolerende beglazing (monumentenglas)
  • Zuinige verwarmingsintallatie met warmteterugwinning uit ventilatielucht
  • Reconstrueren buitenluiken (ter voorkomen oververhitting)
  • Drinkwaterbesparende maatregels bij Toiletten

Voor de na-oorlogse zuidvleugel geldt bovenstaande ook, maar zal het ambitieniveau hoger liggen. Hier gelden immers geen monumentale waarden die gerespecteerd dienen te worden. Bij de optionele nieuwbouwvleugel geldt het hoogste ambitieniveau:

  • Zeer hoge isolatiewaarden vloeren, gevels en daken (Rc> 5.0 m2K/W)
  • Aandacht voor luchtdicht bouwen
  • Gebalanceerde ventilatie (warmteterugwinning)
  • Duurzame verwarmingsintstallatie (b.v. warmtepomp i.c.m. lagetemperatuur vloerverwarming)
  • Zonnepanelen op de dakvlakken die op het zuiden zijn georiënteerd

Kenmerken

Type:

Tender, Restauratie, Herbestemming, Nieuwbouw

Client:

The Imagineering Group B.V.